sukhkarta-dukhharta-vaarta-vighnachi-ganesh-arti

जो सुख देने वाले और दुःख हरने वाले हैं, जिनके सामने विघ्न-बाधाओं की कोई चर्चा तक नहीं टिकती। जिनका प्रेम और कृपा भक्त के माँगने से पहले ही, बिना कहे ही बरस जाती है — ऐसे गणपति की महिमा है।

સુખ આપનાર અને દુઃખ હરી લેનાર એ ગણનાયકનું આ સ્તવન છે — જેમની કૃપા જ્યાં ઊતરે ત્યાં વિઘ્નની વાત સુધ્ધાં બાકી રહેતી નથી. તેઓ અડચણોને મૂળમાંથી ભૂંસી નાખે છે અને ભક્તની ઇચ્છા પૂરી કરે છે. તેમનો પ્રેમ અને તેમની કૃપા અપાર છે, અને એ જ ભક્તનું સાચું આશ્વાસન છે.

उनका सारा शरीर सुंदर है, और उस पर सिंदूर का लेप सजा हुआ है — शेंदूर, जो गणेश जी की मूर्ति पर चढ़ाया जाने वाला पवित्र लाल चूर्ण है। गले में मोतियों की माला झिलमिला रही है, जिसकी चमक उनके रूप को और भी मनोहर बना देती है।

તેમનું આખું અંગ શેંદુર (સિંદૂર)ના લેપથી શોભી રહ્યું છે — ગણપતિની મૂર્તિ પર ચડાવાતો એ કેસરી લેપ મંગળ અને શક્તિનું ચિહ્ન છે. એ રંગમાં ન્હાયેલું સ્વરૂપ સર્વાંગે સુંદર લાગે છે. અને કંઠમાં મોતીની માળા ઝગમગે છે, જાણે તેજનાં ટીપાં ગળે વીંટળાયાં હોય.

जय हो देव की, जय हो मंगलमूर्ति की — वह मूर्ति जो स्वयं मंगल का, शुभ का साकार रूप है। केवल उनके दर्शन मात्र से ही मन की सारी कामनाएँ पूरी हो जाती हैं; कुछ माँगना भी नहीं पड़ता। जय देव, जय देव।

જય હો દેવ, જય હો — હે મંગલમૂર્તિ, જેમનું સ્વરૂપ જ મંગળનું મૂર્ત રૂપ છે, તમારો જય હો. તમારાં દર્શન માત્રથી મનની સર્વ કામનાઓ પૂરી થઈ જાય છે — બીજી કોઈ સાધનાની જરૂર રહેતી નથી. જય હો દેવ, જય હો.

हे गौरी-पुत्र, हे पार्वती के लाल — तुम्हारा सिंहासन (फरा) रत्नों से जड़ा हुआ है। तुम्हारे शरीर पर चंदन का शीतल लेप है, और उस पर कुंकुम तथा केसर की सुगंधित सजावट है।

હે ગૌરીપુત્ર — પાર્વતીના લાડલા — તમારી ફણા-આકારની શોભા રત્નોથી જડેલી છે, જાણે ઝગમગતું છત્ર માથે ધર્યું હોય. તમારા દેહ પર ચંદનનો શીતળ લેપ છે, અને એની ઉપર કુંકુમ તથા કેસરની આરાધના-સામગ્રી ચડાવેલી છે. શીતળતા અને તેજ — બંને એકસાથે તમારા સ્વરૂપમાં વસે છે.

हीरों से जड़ा मुकुट तुम्हारे मस्तक पर कितना सुंदर शोभा पा रहा है। और चरणों में बँधे नूपुर तथा घुँघरू रुनझुन-रुनझुन मधुर ध्वनि कर रहे हैं।

હીરાથી જડેલો મુકુટ મસ્તક પર કેવો સુંદર શોભે છે! અને ચરણોમાં પહેરેલાં નૂપુર તથા ઘૂઘરીઓ રુમઝુમ રણકી ઊઠે છે. એ ધ્વનિ સાંભળતાં જ ભક્તનું મન ભગવાનની ઉપસ્થિતિથી ભરાઈ જાય છે — શણગાર માત્ર બાહ્ય નથી, એ દર્શનનું આમંત્રણ છે.

जय देव, जय देव। जय हो देव की, जय हो मंगलमूर्ति की। केवल दर्शन मात्र से ही मन की सारी कामनाएँ पूर्ण हो जाती हैं। जय देव, जय देव।

જય હો દેવ, જય હો — વારંવાર એ જ જયઘોષ ઊઠે છે. હે મંગલમૂર્તિ, તમારો જય હો; તમારાં દર્શન માત્રથી મનની સર્વ કામનાઓ પૂર્ણ થાય છે. જય હો દેવ, જય હો.

हे लंबोदर — बड़े उदर वाले, हे पीताम्बरधारी — पीले वस्त्र पहनने वाले, जिनके कमर में शेषनाग लिपटा है, तुम्हें वंदन। तुम्हारी सूँड सीधी लटकी है, फिर भी तुम वक्रतुंड कहलाते हो, और तुम त्रिनयन हो — पिता शिव की भाँति तीन नेत्रों वाले।

હે લંબોદર — વિશાળ ઉદરવાળા, જેમના પેટમાં સમસ્ત બ્રહ્માંડ સમાય છે — તમે પીતાંબર (પીળું રેશમી વસ્ત્ર) ધારણ કરો છો, અને નાગરાજ સ્વયં તમને વંદન કરે છે (કેડે નાગનું બંધન પણ શોભે છે). તમારી સૂંઢ સીધી લંબાયેલી છે, છતાં તમે "વક્રતુંડ" કહેવાઓ છો — વાંકી સૂંઢવાળા, જે ભક્તનાં વાંકાં માર્ગ સીધા કરે છે. અને ત્રિનયન — શિવની જેમ ત્રીજી આંખ ધરાવનારા, જે અંતરનું સત્ય જુએ છે.

रामदास (संत रामदास) तुम्हारा दास है और अपने घर के द्वार पर तुम्हारे आगमन की बाट जोह रहा है। संकट के समय आकर रक्षा करो, अंतिम घड़ी में भी साथ मत छोड़ो — हे देवताओं के भी वंद्य, तुम्हें प्रणाम।

રામનો દાસ — રામદાસ, આ આરતીના રચયિતા — પોતાના ઘરમાં બેસી તમારી રાહ જુએ છે. સંકટ આવે ત્યારે દોડી આવજો, અને અંતિમ ઘડીએ — નિર્વાણને સમયે — રક્ષણ કરજો. હે દેવોના પણ વંદનીય, સુરવરોથી પૂજાતા ગણનાયક, આ પ્રાર્થના સ્વીકારજો.

जय देव, जय देव। जय हो देव की, जय हो मंगलमूर्ति की। केवल दर्शन मात्र से ही मन की सारी कामनाएँ पूर्ण हो जाती हैं। जय देव, जय देव।

જય હો દેવ, જય હો — એ જ મંગળ જયઘોષ ફરી ગુંજી ઊઠે છે. હે મંગલમૂર્તિ, તમારો જય હો; તમારાં દર્શન માત્રથી મનની સર્વ કામનાઓ પૂરી થાય છે. જય હો દેવ, જય હો.